สมุนไพร (ยาฮากไม้) : IsanGate ประตูสู่อีสานบ้านเฮา

ว่าด้วยยาประดงต่าง ๆ

ยาประดงเส้น

ให้เอาต้นประดงทั้ง 4 คือ ดำ แดง ขาว เหลือง 1 ฮากผักหวานบ้าน 1 ฮากก้านตง 1 ฮากดูกอึ่ง 1 ฮากทึง 1 ฮากเอี่ยนด่อน 1 ฮากเล็บแมว 1 เห็ดตาล 1 เห็ดพิมาน เห็ดแดง 1 ฝนกินดีแล

อีกขนานกนึ่ง เอาหัวหมากขี้กาแดง 1 หัวดอกกระเจียว 1 เครือเขาฮอ 1 เข้าหมิ้น 1 ใบงิ้วบ้าน 1 ตำผสมน้ำเหล้าทาตามเส้นดีแล

ยาประดงลม

ให้เอาฮากหมากส้มมอ 1 เปลือกส้มกบขาว 1 ฮากภังคีน้อย 1 ฮากปอเต่าไห้ 1 ฮากตีนตั่งเตี้ย 1 ฮากซาซูต้น 1 ฮากซาซูเครือ ฝนกินดีแล

อีกขนานหนึ่ง เอาแก่นขาม 1 แก่นยุง 1 จันทร์แดง 1 ฮากอีทก 1 ฮากหมากแตก 1 ฝนกินดีแล

ยาทา ให้เอาผักตำนิน 1 ฮากยานาง 1 ฝนทาดีแล

ยาประดงไต่ตามโต

ให้เอาฮากส้มพ่อหลวง 1 ฮากตีนจำ 1 ฝนกินแด่ ทาแด่ดีแล

ยาทา ให้เอาหัวหว้านซน 1 หัวหว้านตูบหมูบ 1 หัวขี้กา 1 ฝนกินแด่ ทาแด่ ดีแล

ยาประดงคัน

ให้เอาใบดอกซ้อนน้อย 1 แป้งเข้าจ้าวน้อย 1 เปลือกหมากกะโดน 1 ตำผสมกันทาดีแล

ยาประดงเจ็บแล่นไปมาคือผีเข้า จ้าวสูน

ให้เอาฮากเจียงลม 1 ฮากฝอยลม 1 ฮากส้มลม 1 ฮากเจียงปืน 1 ฮากหญ้าแพด 1 ต้มกินแด่ กิน ฝนกินแด่ ดีแล

ยาทา ให้เอาฮากน้ำน้อย 1 ยอดหมากน้ำ 1 ยอดหมากอึ 1 ยอดหมอน้อย 1 ยอดยานาง 1 ตำผสมน้ำเหล้ากินดีแล

ยาประดงเส้นและเหน็บชา

ให้เอายาดำ 1 บาท ใบมะกา 1 เครือตาปลา 1 แก่นแก 1 แก่นจำปา 1 แก่นขี้เหล็กสาน 1 แก่นกลางของ 1 แก่นขี้เหล็กบ้าน 1 โดยดอกเกตุ ต้มกินถ่ายระบายพยาธิดีนักแล

ยาประดงใช้ได้ทุกชนิด

ให้เอาต้นพญาเหล็ก 1 ฮากตีนดั่งเตี้ย 1 ฮากบีคน 1 ฮากช้อนสะเพาใหญ่ 1 ดูกม้าขาว 1 ดูกควายด่อน 1 ดูกช้าง 1 ดูกนกกะลากาน้ำ 1 สามพันปี 1 ยาหัว 1 ฮากขี้อ้นแดง 1 ฮากฮูฮา 1 ฮากผักอีเลิศ 1 ฮากผักอีตู่ไทย 1 ฮากกางของ 1 ฮากช้างน้าว 1 ฮากตากวางเครือ 1 ฮากตากวางต้น 1 ฮากตาไก้ 1 ฝนกินดีแล

ยาประดงเลือด

ให้เอาต้นปะดงเลือด 1 ต้นตีนตั่งเตี้ย 1 ฮากภังคีน้อย ฮากพายสะเบา 1 ฮากปีปปีแดง 1 ฮากพีพ่วน 1 ฝนกินดีแล

อีกขนานหนึ่ง ให้เอฮากหางนกกี้ 1 ฮากหญ้ามุ่งกระต่าย 1 ฮากขี้เผิ้ง 1 ฮากหนาด 1 ฮากอีทก 1 ฮากต้นขามป้อม 1 ฮากเพ็กลางตอ 1 ฝนกินดีแล