|
ภาษิตโบราณอีสานนี้บางส่วนจะปรากฏอยู่ในคำผญา แต่มีบางส่วนจะเป็นคำกลอนหรือข้อความสั้นๆ ที่มีความหมายให้ได้คิด จึงได้แยกออกมาอีกต่างหาก โดยแยกเป็นกลุ่มๆ ตามความหมายที่กล่าวถึง
หมวดเบ็ดเตล็ด
|
- กล้าหลายมันบ่าน (ป.)
- เกาถืกบ่อนคัน (ป.)
- ไก่ขันบ่แม่นยามเกิดอุบาทว์ (ป.)
- ไก่สามเดือนพอฆ่า ม้าสามปีพอขี่ (ป.)
- ใกล้ไฟมันฮ้อน ใกล้ค้อนมันเจ็บ (ป.)
- เกี่ยวหญ้ามุงท่ง ตำแจ่วโฮยแม่น้ำ (ป.)
- แก่ไม้ทางปลาย (ป.)
- แก่นกเค้า เถ้านกถัว (บ.)
- กูหากกู้ กูหากกางกู กูกางกู บ่มีผู้กู้ (ป.)
- ข้าสิบครัวใช้กินให้แหลก แขกขึ้นเฮือนเอาไม้กวาดลงล่าง กะต่าห่างงุมไว้ให้ถี่ วอกสิหนีให้ผูกวอกไว้ ลิงสิหนีให้ผูกลิงไว้ ผูกได้แล้วให้ไปไหว้สัพพัญญู แม่นว่าเฮียนพันครูก็ดั่งเดียวกันนั้น (ป.)
- ข้อนผู้ยัง ขังผู้อยู่ (ป.)
- ขาหน้าบ่ท่อขาหลัง (ป.)
- ขี้ก้อนใหญ่หมาบ่อยาก (ป.)
- ขี้คันคากจาแบกขอนยาง (ป.)
- ขี้บ่แก้งก้น (ป.)
- เข้าหนี้นา ปลาหนีน้ำ (ป.)
- เข้าป่ายามค่ำ (ป.)
- ของดีมีค่า ยาดีมีคุณ (ป.)
- ข่าวช้างหนี ข่าวหีแล่น (ป.)
- เข้าป่าอย่าเสียเหมือง เข้าเมืองอย่าเสียขุน (ป.)
- ข้าลักหนี ชีลักบวช (ป.)
- ขายของให้พี่น้อง ขายฆ้องให้เจ้าหัว (ป.)
- ขัดน้ำบ่ได้กิน ขัดดินบ่ได้อยู่ ขัดหมู่บ่ได้ไปนำ (ป.)
- เข้าเต็มเล้านั่งเว้ากะคือ เงินเต็มถงเว้าตรงกะได้
- เข้าเพิ่นขาวลูกสาวเพิ่นแพง แกงเพิ่นแซบปลาแดกเพิ่นนัว ผัวเพิ่นดีคอบเมียเพิ่นช่าง (ป.)
- เข้าอยู่ลานดูน้อย ปลาอยู่ฮ้อยดูหลาย หีนอนหงายดูสวด (บ.)
- แข้เหลือหนอง (ป.)
- คนจนไข้สามปีบ่ฮู้เมื่อ คนฮั่งไข้สามมื้อฮู้ทั่วเมือง (บ.)
- คุณพ่อท่อภูเขากล้า คุณแม่ท่อฟ้ากับแผ่นดิน (ป.)
- ควายเข้าสวนเอาโตเฮื้อ (ป.)
- ควายบาดแหกา หมาบาดแหแมงวัน (ป.)
- ควายย้ายไปหาบวก บวกบ่ย้ายไปหาควาย (ป.)
- ควายเถ้ามักหญ้าอ่อน (ป.)
- ควายชนกันแพ้หญ้าแพด แดดออกแพ้ภูเขา (ป.)
- ความฮู้ท่วมหัวเอาตัวบ่รอด (ป.)
- ความตายนี้แขวนคอทุกบาดย่าง ใผกะแขวนอ้อนต้อนเสมอด้ามดั่งกัน (ป.)
- ความบ่มีหาใส่ ไม้บ่ใหญ่หาอืบหาแถม (ป.)
- ความลับบ่ให้เถิงสาม ความงามบ่ให้เถิงสี่ ความมิดมี่บ่ให้เถิงห้าเถิงหก (ป.)
- ความดีฝังไว้เก้าศอก ความชั่วชักออกเก้าวา (ป.)
- ความฮู้น้อยอย่าผ่านการเมือง (ป.)
- ความแล้ว แฮ้วลั่น (ป.)
- เคร่งหลายมันขาด ยานหลายมันข้อง (บ.)
- คบเด็กน้อยเล่นการบ้าน คบหัวล้านเล่นการเมือง (ป.)
- คันได้ลงมือแมว บ่ห่อนหนูหนีม้ม (ป.)
- โค็ยเสียกลึ้งผ้า (ป.)
- โค็ยบ่ว่าพี่ว่าน้อง ท้องบ่ว่าอึดว่าอยาก หน้าผากบ่ว่าฮ้อนว่าหนาว (ป.)
- คูคันนา ซาคันคาก (ป.)
- เงินหัวขวัญเจ้า เข้าหัวขวัญหมา (ป.)
- เงินคำแก้วหามาทางบ่แม่น แม่นสิก่อธาตุหุ้มกวมไว้กะบ่ยัง (บ.)
- งามแต่เข้าเฮ็ดนาแคมเหมือง งามแต่เมืองมีเจ้าผู้หนึ่ง (บ.)
- ไง้ขอนหาขี้เข็บ (ป.)
- จับให้หมั้น คั้นให้ตาย (ป.)
- เจ้านายบ่แม่นพ่อแม่ หินแฮ่บ่แม่นแก้วแม่นแหวน (ป.)
- เจ้านายดีบ่เห็นแก่เงินแสนไถ้ แต่เห็นแก่ไพร่แสนเมือง (บ.)
- ใจหนักได้กินเข้า ใจเบาได้กินกลอยหัวใหญ่ (ป.)
- ใจฮ้ายเป็นผี ใจดีเป็นพระเจ้า (ป.)
- เจ็ดมื้อเลี้ยงลูก มื้อแปดปลูกโพธิ์ (ป.)
- เจียมผีเถ้า เจียมเจ้ายืน (ป.)
- แจงแวงน้ำทาวหาบ่เห็นต่อน ซดแต่น้ำคาแข่วแสม่งตาย (ป.)
- สิถิ้มกะเสียดาย สิบายกะขี้เดียด (ป.)
- สิเอาผัวเอาเมียให้ถามสี่แจ่งแจบ้าน สิต้านชู้ให้ถามสี่แจ่งแจเมือง (ป.)
- ชี้นกเทิงปลายไม้ (ป.)
- เชื้อหมากต้องบ่ห่อนหล่นไกลกก แนวผมดกบ่ห่อนเป็นหัวล้าน (ป.)
- เชื้อชาติช้างหางยาวสนุกแกว่ง เชื้อไก่กุ้มหางก้อมแกว่งบ่คือ (ป.)
- เชือกขาดบ่อนกิ่ว (ป.)
- เชื่อใจปากมันยากพี่น้อง เชื่อใจท้องมันแก่มถงเงิน (ป.)
- ชื่อท่อช้าง ฮ่างท่อแมว
- ชิ้นน้อยแปดหลายเขียง (ป.)
- ช้าเป็นการ นานเป็นคุณ (ป.)
- ช้างดีอยู่งา ปลาดีอยู่เนื้อ เสือดีอยู่ชื่อ (ป.)
- ช้างสิตายท่าวเครือ เสือสิตายท่าวเหล่า (ป.)
- เชื้อชาติแฮงเหม็นสาบกันเอง ปูต่อปูสอนกันให้เดินตรงห่อนรือสิทำได้ (ป.)
- เชื้อหมากส้มบ่ห่อนหวาน เชื้อแม่มานบ่ห่อนท้องน้อย (บ.)
- ชาติที่อ้อยหากตกปากช้างสารแล้วบ่ห่อนคาย (ป.)
- ชาติที่แนวเสียมเหี้ยนเฝือนหาแต่ดินแก่น เสียมบ้องตื้นหวังทื้นแต่โพน (บ.)
- ชู้ใผแม่นตา หลาใผแม่นมือ (ป.)
- ซ้ำเช้าพี ซ้ำหีจ่อย (ป.)
- ไซใส่ใต้หลังหล้าบ่หมาน ถืกกะใส่ไว้บ่ถืกกะใส่ไว้ตามแต่กะเยิมปลา (ป.)
- ญิงงามแพ้หี งัวพีแพ้บ่า (ป.)
- ญิงปองดาย ชายปองได้ (ป.)
- ได้เต่าลืมหมา (ป.)
- ได้อย่าย้าม บ่ได้อย่าหลาบ (ป.)
- ได้บ่เสียบ่มีบ่อนไว้ กินบ่ใช้เป็นหนี้เท่าตาย (ป.)
- แดดออก หมอกวาย (ป.)
- ตกไม้ตกเสีย ตกเมียตกได้ (ป.)
- ตกขั้นไดติโตน ตกโพนติล้ม (ป.)
- ตดอ่อยหมา (ป.)
- ตัดหวายอย่าไว้หน่อ ฆ่าพ่ออย่าไว้ลูก (ป.)
- ต้นไม้ใบดกนกแกว่น (ป.)
- ต่อหน้าเป็นหมากพลับ ลับหลังเป็นหมากโก (ป.)
- ตั้งเตาบ่อนใด เปลืองถ่านบ่อนหั้น (ป.)
- ตาบอดขี้ถืกปล่อง ตาดีขี้ฮาด (ป.)
- ตาดีได้ ตาใบ้เสีย (ป.)
- ตาบอดเว้าดู๋ ผีถูเว้ายาก (ป.)
- ตาบอดเว้าเฝือน ตาเบือนเว้ายาก (ป.)
- ตายเป็นผี หนีเป็นเพิ่น (ป.)
- ตายให้ฝัง ยังให้เลี้ยง ตายให้ฝากผี ดีให้ฝากไข้ (ป.)
- ตีหัวปลา สะเทือนหัวนาค (ป.)
- ตีหลบทบได้ (ป.)
|
