| ปีน |
ก. |
ไต่ขึ้นต้นไม้โดยใช้มือและเท้าเกาะขึ้นไป เรียก ปีน. |
|
to climb, shinny up.
|
| ปีปาย |
ก. |
พูด สั่ง สนทนา ปรึกษา อย่างว่า ใผบ่ปีปายต้านคำเพิงพอกล่าว เหมือนว่าชั้นส่ำเชื้อเชียงกว้างกว่าไกล ยิ่งแล้ว (สังข์) เม็งก็แหนพากย์ถ้อยถนอมกล่าวบาไท ปีปายเสียงสั่งความคนใช้ มึงจ่งไปทูลจ้าวจอมไตรตนอาจ บอกว่าเฮียมใคร่ได้บุญเกื้อเกิดเทียม ว่าเนอ (ฮุ่ง). |
|
to talk, command, converse, discuss.
|
| ปืนไฟ |
น. |
หน้าไม้ที่จุดไฟแล้วยิงไป เรียก ปืนไฟ อย่างว่า ปืนไฟไว้แสนแถวติดต่อ (กา). |
|
bow with flaming arrows.
|
| ปุน |
ว. |
เสมอ เหมือน คือ อย่างว่า จบเพทด้วยมนต์มากยายำ เทิงธรังใผไป่ปุนปานเพี้ยง เป็นพงศ์เชื้อเวสสุวัณเทวราช พระให้ถือด่านด้าวเป็นเจ้าแห่งผี (สังข์). |
|
same as, like.
|
| ปุ้นปลา |
ก. |
การที่ชาวบ้านเตรียมเอาแหสวิงสุ่มไปปล้นปลาในหนองหรือบึง เมื่อน้ำขุ่นจนข้นปลาจะเมาน้ำลอยขึ้นมา เรียก ปุ้นปลา. |
|
to stir up mud in water so fish run out of oxygen and float to surface, then net the fish.
|
| ปุ่ม |
น. |
ดินเหนียวผสมแกลบหรือรำข้าว ปั้นเป็นก้อนๆ โยนลงไปในน้ำเพื่อล่อปลาให้มากิน เมื่อปลามากินจึงทอดแหลงไป ก้อนดินเหนียวที่ปั้นเรียก ก้อนปุ่ม เวลาโยนลงในน้ำเรียก โยนปุ่ม. |
|
fish bait: ball of clay mixed with rice husk or bran which is thrown into water to attract fish before castind net.
|
| ปุย |
ว. |
สิ่งที่หลุดหรือขาดไปเป็นทางยาวอย่างว่า ฟองฟาดอุ้มสนมขาดเป็นปุย (ผาแดง). |
|
have a run or lengthwise tear.
|
| ปูด |
น. |
ชื่อแมลงชนิดหนึ่ง พ่นพิษออกทางตูด เวลาเคลื่อนไหวไปมาเสียงดัง ปูดปูด เรียก แมงตดปูด. |
|
type of beetle that "farts" burning gas which causes skin burns.
|
| ปู่ตา |
น. |
ผีประขำหมู่บ้าน เรียก ปู่ตา บ้านเมืองแถวอีสานเมื่อสร้างบ้านแล้วต้องสร้างปู่ตาขึ้นประจำหมู่บ้าน ปู่ได้แก่ญาติฝ่ายข้างพ่อ มีปู่กับย่า ญาติฝ่ายข้างแม่คือ ตากับยาย คน ๔ จำพวกคือ ปู่ย่าตายาย มีชีวิตอยู่ลูกหลานก็เคารพนับถือ ตายไปแล้วลูกหลานก็ยังเคารพนับถือ การปกครองบ้านมอบหน้าที่ให้ลูกหลาน ปกครองป่ามอบเป็นหน้าที่ปู่ย่าตายาย เรียกผู้รักษาป่าว่า ผีปู่ตา. |
|
ancestral spirits of villagers associated with village.
|
| ปูน |
ว. |
เสมอ เหมือน อย่างว่า ยังไป่ปูนเปรียบแก้วยามกลิ้งกล่อมสอง (กลอน). |
|
loke, same as.
|